جلسه‌ی دفاع از پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد

دانشگاه صنعتی شریف

گروه فلسفه‌ی علم

متافیزیک تعبیر وجهی بوهم- باب در مکانیک کوانتومی

ابوتراب یغمایی

استاد راهنما: دکتر افشین شفیعی

استاد مشاور: دکتر امیر کرباسی‌زاده

استاد ممتحن: دکتر سید رضا ملیح

مکان: دانشگاه صنعتی شریف، گروه فلسفه‌ی علم - زمان: دوشنبه، 23 دی‌ماه 1387، ساعت 8/30

خلاصه

"As soon as I find a position in the philosophy of quantum mechanics, I lose momentum". Jeffery Bub

در حالی‌که در فیزیک کلاسیک وضعیت حمل ویژگی‌ها توسط یک سازست وضعیتی قطعی است، یعنی سازست یا یک ویژگی را حمل می‌کند یا خیر، حمل ویژگی‌هایِ کوانتومی در مورد برخی ویژگی‌ها وضعیتی غیرقطعی است. به این دلیل که جبر ویژگی‌های کلاسیک جبر بولی است و براساس قضیه‌ی همریختی، حالت سازست معین می‌کند که چه ویژگی‌هایی حمل می‌شوند و چه ویژگی‌هایی خیر. اما جبر ویژگی‌های کوانتومی جبر غیر بولی است و بنابراین قضیه‌ی همریختی اعتباری ندارد. در نتیجه تعابیر مکانیک کوانتومی نسبت به ویژگی‌های نامشخص یا باید ضدواقع‌گرا باشند (مثل تعابیر ارتودکس) یا متافیزیک جدیدی را در مورد آن‌ها پذیرا باشند. تعابیر وجهی، تعابیری هستند که با وجود واقع‌گرایی، متافیزیک غریبی را به ارمغان می‌آورند. برخی از آن‌ها تمایلی‌بودن ویژگی‌ها را ایجاب می‌کنند و برخی رابطه‌ای بودن آن‌ها را. در این رساله استدلال می‌شود که هر دوی این خصایص متافیزیکی، شواهدی محسوب می‌شوند له ساختارگرایی هستی‌شناختی. براساس ساختارگرایی هستی‌شناختی، جهان متشکل است از ساختارها، نه اشیاء و ویژگی‌های ذاتی آن‌ها (برخلاف متافیزیک هیومی). در ادامه‌ی این استدلال، بازسازیِ ساختاری‌ای از قوای علّی یک ویژگی‌ پیشنهاد می‌شود. بازسازی‌ای که تمامی راه‌های خروج از قضیه‌ی کوچن- اشپکر را متحد می‌کند.